14 stycznia 1770 r. w Warszawie urodził się książę Adam Jerzy Czartoryski – mąż stanu, dyplomata

14 stycznia 1770 roku w Warszawie urodził się książę Adam Jerzy Czartoryski – mąż stanu, dyplomata, prezes Rządu Narodowego w czasie Powstania Listopadowego, działacz emigracyjny, pisarz, mecenas nauki i sztuki.

Rys biograficzny

W młodości odebrał staranne wykształcenie oraz odbył wiele podróży zagranicznych, m.in. do Holandii, Niemiec, Anglii oraz Szkocji. W 1792 r. wziął udział w wojnie polsko-rosyjskiej w obronie Konstytucji 3 Maja. Za swą postawę w czasie walk odznaczony został orderem Virtuti Militari. Następnie przebywał za granicą. Po wybuchu Powstania Kościuszkowskiego próbował przedostać się do kraju, zatrzymany został jednak w Brukseli przez władze austriackie.

W 1792 roku wziął udział w wojnie Polsko-rosyjskiej w obronie Konstytucji 3 Maja. Za swą postawę w czasie walk odznaczony został orderem Virtuti Militari. W czasie Powstania Listopadowego skazany zaocznie na karę śmierci, wyemigrował do Paryża, gdzie stanął na czele Wielkiej Emigracji. Kupił tam słynny Hôtel Lambert, sprowadził część zbiorów kolekcji Czartoryskich i niektóre z nich udostępniał publiczności. Był najważniejszym organizatorem życia polonijnego, wspierającym Wielką Emigrację i jej wybitnych przedstawicieli, jak Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki, Fryderyk Chopin czy Juliusz Kossak.

Książę opiekował się też działalnością naukową, literacką i oświatową. To właśnie Adam Jerzy Czartoryski nabył do zbiorów Czartoryskich najcenniejsze obrazy „Damę z gronostajem” Leonarda da Vinci i „Portret młodzieńca” Rafaela Santi. To dzięki niemu mamy dziś Muzeum Czartoryskich.

W XIX stuleciu książę Adam Jerzy Czartoryski był najwybitniejszym Polskim politykiem. Kawaler Orderu Orła Białego. Zmarł w 1861 roku w Montfermeil pod Paryżem.

za; Marcin Opiłowski

Portal Warszawski. O krok do przodu