Jesteśmy w Berlinie. Po lewej stronie widzimy pomnik upamiętniający 6 milionów pomordowanych przez Niemców Polaków i jeden kamień. Po prawej stronie widzimy pomnik upamiętniający 6 milionów pomordowanych przez Niemców Żydów i 2177 bloków na powierzchni 19 tys. m2 kwadratowych. Pomnik Pomordowanych Żydów Europy znajduje się w centrum Berlina, w dzielnicy Mitte, w pobliżu Reichstagu. Polski kamień niby też…
Ten pomnik istotnie robi wrażenie
Pomnik Pomordowanych Żydów Europy (niem. Denkmal für die ermordeten Juden Europas), znany również jako Pomnik Holocaustu, znajduje się w Berlinie i upamiętnia ofiary Zagłady. Pomysł budowy pomnika narodził się w latach 80. XX wieku, gdy Niemcy zaczęły intensywniej rozliczać się z przeszłością nazistowską. Inicjatorką była dziennikarka Lea Rosh, która w 1988 roku założyła stowarzyszenie na rzecz stworzenia pomnika. Celem było upamiętnienie sześciu milionów Żydów zamordowanych przez nazistowskie Niemcy podczas II wojny światowej.
W 1994 roku rozpisano międzynarodowy konkurs na projekt pomnika. Zgłoszono ponad 500 propozycji. W 1999 roku wybrano projekt amerykańskiego architekta Petera Eisenmana i inżyniera Buro Happold. Sam Eisenman jest związany z ruchem dekostruktywizmu, a jego prace często eksplorują napięcie między formą, funkcją a kontekstem. Pierwsze duże dzieło publiczne Eisenmana, to centrum sztuki na Ohio State University, które łączy elementy dekostruktywistyczne z modernistyczną siatką.
Tu Eisenman zaproponował pole 2711 betonowych stel o różnej wysokości, tworzących labirynt, który ma wywoływać uczucie dezorientacji i refleksji nad ogromem tragedii. Projekt wzbudzał kontrowersje – niektórzy krytykowali jego abstrakcyjność i brak jednoznacznych symboli, inni chwalili za uniwersalizm i siłę oddziaływania. Budowa rozpoczęła się w 2003 roku, a pomnik oficjalnie otwarto 10 maja 2005 roku, w 60. rocznicę zakończenia II wojny światowej. Koszt budowy wyniósł około 25 milionów euro, sfinansowany głównie przez rząd niemiecki. Pomnik zajmuje powierzchnię 19 000 m² w centrum Berlina, niedaleko Bramy Brandenburskiej. Składa się z 2711 betonowych bloków (stel) rozmieszczonych w siatce, na nierównym terenie, co potęguje wrażenie chaosu i niepokoju. Pod pomnikiem znajduje się podziemne centrum informacyjne, które prezentuje historie ofiar, dokumenty i informacje o Zagładzie.
Pomnik upamiętniający zamordowanych Żydów zajmuje dużą, otwartą przestrzeń między ulicami Ebertstraße, Behrenstraße, Wilhelmstraße i Cora-Berliner-Straße, w samym sercu historycznej części miasta. Jest łatwo dostępny pieszo z wielu kluczowych punktów Berlina, a najbliższe stacje metra (U-Bahn) to Brandenburger Tor (linie U5) oraz Potsdamer Platz (linie U2). Pomnik jest miejscem pamięci, refleksji i edukacji. Nie ma w nim napisów ani jednoznacznych symboli, co pozwala na indywidualną interpretację. Odwiedzany jest przez miliony ludzi rocznie, zarówno turystów, jak i mieszkańców Niemiec.
Ile osób odwiedzi miejsce pamięci pomordowanych Polaków?
Portal Warszawski. O krok do przodu