Coś dla miłośników historii Warszawy – „Plan londyński. Niezrealizowana wizja odbudowy Warszawy”

Zburzenie Warszawy było bezprecedensowym wydarzeniem, które postawiło polskich architektów przed wielkim wyzwaniem. Musieli się zmierzyć z zadaniem pogodzenia historii miasta z potrzebą wykorzystania nowoczesnych rozwiązań, pozwalających jak najlepiej zaspokoić potrzeby jego mieszkańców. Oznaczało to wiele dylematów dotyczących nowego kształtu stolicy. Niektóre z nich, w dobie wciąż intensywnego zabudowywania centrum Warszawy i dyskusji na temat sposobu urządzania jej przestrzeni miejskiej, pozostają aktualne do dziś.

Niezrealizowany projekt

dy w 1944 roku umierała Warszawa w pracowniach konserwatorskich, przy architektonicznych rajzbretach i bibliotecznych katalogach trwał nieustający rwetes. Urbaniści, historycy sztuki, konserwatorzy i architekci ramię w ramię pracowali, by z popiołów i wojennej zawieruchy odrodzić się mogło miasto – feniks. O Warszawie myślano wszędzie. W Podkowie Leśnej, gdzie tymczasowo mieszkali Jan Zachwatowicz i Piotr Biegański – późniejsi ojcowie odbudowy, na Kremlu, gdzie komunistyczna wierchuszka podejmowała decyzje o jej przyszłości i w Londynie, gdzie schronienie znalazł Rząd Rzeczpospolitej Polskiej na uchodźstwie.

Plan londyński jest dzieckiem swoich czasów: przeplatają się w nim urbanistyczne wizje „papieża modernizmu” – Le Corbusiera, idee twórcy miasto-ogrodów Ebenezera Howarda, wiara, że urbanistyka i architektura mogą kształtować społeczeństwo i brawura cechująca ludzi mogących zacząć wszystko od początku.

Plan Londyński

6 września odbyła się premiera książki „Plan londyński. Niezrealizowana wizja odbudowy Warszawy (1945-1946)”, której autorem jest Mikołaj Getka-Kenig. Plan londyński odbudowy Warszawy stanowi cenne, choć do niedawna całkiem zapomniane świadectwo głębokiej refleksji nad restytucją zniszczonej stolicy Polski w kręgu bliskim rządowi polskiemu na uchodźstwie.  Ta kompleksowa koncepcja urbanistyczna, utrzymana w typowym dla tej epoki duchu modernizmu, powstała na przełomie lat 1945 i 1946 w wyniku współpracy emigracyjnego Stowarzyszenia Architektów Rzeczypospolitej Polskiej z działającym w Londynie Komitetem Obywatelskim Odbudowy m.st. Warszawy. Z przyczyn finansowych nie doszło jednak wówczas do jej publikacji. Podstawą tego wydania jest jedyny znany egzemplarz tekstowej części tego projektu (bez ilustracji), który zachował się w zbiorach Instytutu Polskiego i Muzeum im. gen. Sikorskiego.

za; Instytut Pileckiego

Portal Warszawski

 

 

Przeczytaj również

Logotyp Portal Warszawski
Kontakt

Ostatnie atykuły