1⃣1⃣5⃣ lat temu urodził się autor m.in. projektu Ściany Wschodniej w Warszawie – Zbigniew Karpiński.

Zbigniew Karpiński urodził się w 1906 roku w Petersburgu, jednak miastem, które zarówno wykształciło go jako architekta, jak i pozostało głównym beneficjentem jego twórczości, była Warszawa. W 1936 skończył studia na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej i przez kolejne trzy lata, do wybuchu wojny, pracował tam jako asystent. Już w trakcie studiów aktywnie działał jako architekt-praktyk, zarówno w pracowni Bohdana Pniewskiego, jak i na własną rękę, biorąc udział w konkursach. Jego największym ówczesnym sukcesem, jeszcze w 1934 roku, było zdobycie pierwszej nagrody w konkursie na gmach Sądów w Gdyni, wspólnie z Tadeuszem Sieczkowskim i Romanem Sołtyńskim.

 

Ściana Wschodnia – dzisiaj

 

Dziś, 38 lat po śmierci architekta, kompleks Ściany Wschodniej powoli podupada. Zespół urbanistyczny przy kontrowersyjnych próbach rewitalizacji jest traktowany wybiórczo, nie jako całość. Kolejne obiekty są poddawane szeroko pojętej modernizacji. Sezam został wyburzony w 2015 roku i na jego miejscu zbudowano nowy biurowiec Centrum Marszałkowska. Domy Towarowe „Centrum” („Wars”, „Sawa” i „Junior”) również przeszły modernizację, jednak stopniową i mniej inwazyjną – wymienione zostały elewacje i dobudowano jedno piętro. Bardziej drastycznym zmianom został poddany Universal, który po latach służenia jako szkielet pod płachty reklamowe został poddany rozbiórce. Jedną z najbardziej kontrowersyjnych rewitalizacji pozostaje jednak ta pasażu „Wiecha”, największej dumy Karpińskiego. W 2006 zniknęła „kameralna wielkomiejskość”, a drzewa, ławki i daszki zostały zastąpione latarniami, wtedy też swoją działalność zakończyło kino Relax. Wydaje się natomiast, że inny los czeka dwa ikoniczne budynki: Rotundę PKO i bar Zodiak. Rotunda, po wcześniejszej rozbiórce, jest obecnie w stanie modernizacji – na jej miejscu powstaje budynek o bardzo zbliżonym kształcie, a dookoła ma powstać plac. Natomiast Zodiak, budynek po dwóch poważnych remontach (1993 i 2011) ma również zostać zmodernizowany i działać jako Warszawski Pawilon Architektury. Warszawski SARP, odpowiedzialny za przebudowę i zainicjowanie projektu, tak pisze o planowanym przedsięwzięciu:Przekształcenie zaniedbanego budynku i nadanie mu nowej wartościowej funkcji jest też symbolem poszanowania dziedzictwa architektonicznego stolicy i podkreśla związek przeszłości z przyszłością miasta.” Pawilon Architektury „Zodiak” ma zatem być miejscem spotkań i dyskusji – z architekturą i sztuką w tle.

 

Wybrane realizacje:

  1. Gmach Sądu w Gdyni (1935-36) – współautorzy: Tadeusz Sieczkowski, Roman Sołtyński;
  2. Biurowce Central Handlu Zagranicznego Polimexu i Elektrimu, przy ul. Czackiego 13/15 i 15/17 w Warszawie (1948-53) – współautor Tadeusz Zieliński;
  3. Budynek Naczelnej Organizacji Technicznej i Państwowego Wydawnictwa Technicznego, ul. Świętokrzyska 14 w Warszawie – współautor Tadeusz Zieliński;
  4. Gmach Polskich Wydawnictw Gospodarczych – Motozbyt, ul. Świętokrzyska 16 w Warszawie (1949) – współautor Tadeusz Zieliński;
  5. Biurowiec Metalexportu, ul. Mokotowska 49 w Warszawie (1950) – współautor Tadeusz Zieliński;
  6. Ambasada PRL w Pekinie – współautor Jerzy Kowarski – Nagroda KBUA I stopnia (1960);
  7. Zabudowa „Ściany Wschodniej” przy ul. Marszałkowskiej w Warszawie (1960-69)

za; Narodowy Instytut Architektury i Urbanistyki

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *